Một con gà chiến khoẻ mạnh không phải là con nặng nhất hay hung nhất, mà là con giữ được thể trạng ổn định suốt cả mùa đấu. Điều đó phụ thuộc vào bốn nhóm việc lặp lại hằng ngày: cho ăn đúng lượng, cho uống đủ nước, cho vận động đều và phòng bệnh trước khi bệnh xuất hiện. Bài viết đi qua từng nhóm và nêu các dấu hiệu cho biết gà đang xuống sức.

Đánh giá thể trạng bằng tay và bằng mắt
Cách kiểm tra nhanh nhất là dùng tay nắn vùng ức. Cơ ức chắc, nổi rõ hai bên xương lườn là dấu hiệu tốt. Nếu tay chạm thấy lớp mềm dày ở bụng, con đó đang thừa mỡ. Nếu xương lườn nhô hẳn ra và không có cơ hai bên, con đó đang thiếu chất hoặc bị bệnh.
Bằng mắt, quan sát lông và mắt. Lông bóng, ép sát thân và không xù là dấu hiệu gà đủ khoáng. Mắt sáng, không chảy nước và không có màng đục cho biết đường hô hấp bình thường. Gà hay xù lông, đứng một chân lâu và mắt lim dim thường đang ủ bệnh.
Nên cân gà mỗi tuần một lần vào cùng thời điểm, tốt nhất là buổi sáng trước bữa ăn. Cân đều tay giúp phát hiện thay đổi trọng lượng nhỏ, và thay đổi nhỏ luôn xuất hiện trước khi bệnh biểu hiện rõ.
Chế độ ăn theo giai đoạn
Trong giai đoạn nghỉ giữa hai trận, thức ăn chính là lúa ngâm, lượng vừa đủ để gà tiêu hết trước bữa kế tiếp. Đây là giai đoạn cho phép bổ sung đạm nhiều hơn để cơ hồi phục, thường là thịt bò nạc hoặc lươn hai đến ba lần một tuần.
Trong giai đoạn tập luyện, giữ nguyên lượng lúa nhưng tăng rau xanh và giảm đạm nặng để gà không tích mỡ. Trước trận khoảng năm ngày, giảm nhẹ tổng lượng ăn và chuyển sang lúa nảy mầm cho dễ tiêu, mục đích là để gà vào sân với diều nhẹ và thể lực đầy.
| Giai đoạn | Lúa mỗi ngày | Đạm bổ sung | Rau xanh |
|---|---|---|---|
| Nghỉ hồi phục | 2 bữa vừa đủ | 2 đến 3 lần mỗi tuần | Hằng ngày, lượng nhỏ |
| Tập luyện | 2 bữa vừa đủ | 1 đến 2 lần mỗi tuần | Hằng ngày, tăng nhẹ |
| Trước trận 5 ngày | Giảm nhẹ | Dừng đạm nặng | Duy trì |
| Sau trận 3 ngày | Bữa nhẹ, dễ tiêu | Trứng cút hoặc cháo loãng | Duy trì |
Theo dõi các trận đá gà trực tiếp
Quan sát thể trạng gà qua camera cận là cách học nhanh nhất về phong độ thật.
Nước uống và chuyện làm mát
Gà uống nhiều hơn mức người nuôi thường nghĩ, đặc biệt trong những ngày nắng. Máng nước cần được thay mỗi ngày và rửa sạch, vì nước đọng là nơi vi khuẩn sinh sôi nhanh nhất trong khu chuồng.
Vào giữa trưa mùa nóng, có thể phun sương nhẹ quanh khu chuồng hoặc lau mình cho gà bằng khăn ẩm. Không tắm gà bằng nước lạnh vào buổi tối, vì thay đổi nhiệt độ đột ngột dễ dẫn đến bệnh đường hô hấp.
Vận động đều thay vì tập dồn
Vận động hằng ngày quan trọng hơn những buổi tập nặng thỉnh thoảng. Cho gà ra sân cát đi lại tự do khoảng ba mươi phút mỗi sáng đã đủ giữ cơ chân và giúp tiêu hoá tốt. Những bài tập chuyên biệt như quần sương hay tập tạ chân chỉ nên xếp hai đến ba buổi một tuần.
Vần gà, tức cho hai con giao đấu có bịt cựa, là bài tập nặng nhất và cần khoảng cách xa nhau. Vần quá gần nhau khiến gà mang theo chấn thương nhỏ tích tụ, và chấn thương tích tụ là lý do phổ biến nhất khiến một con mất phong độ giữa mùa. Chi tiết lịch tập nằm ở bài riêng về thể lực.
Phòng bệnh theo mùa
Hai nhóm bệnh gây thiệt hại nhiều nhất là bệnh đường hô hấp và ký sinh trùng đường ruột. Nhóm thứ nhất tăng mạnh khi trời chuyển mưa hoặc gió lạnh, nhóm thứ hai xuất hiện âm thầm và làm gà gầy dần dù ăn bình thường.
Tẩy giun định kỳ khoảng ba tháng một lần, và rắc vôi hoặc phun thuốc sát trùng khu chuồng mỗi tháng là hai việc rẻ nhưng hiệu quả. Với gà mới mua về, cần nuôi cách ly ít nhất mười ngày trước khi cho nhập khu chuồng chung.
Khi phát hiện một con có dấu hiệu bệnh, tách riêng ngay và theo dõi cả những con nuôi cạnh. Xử lý sớm một con dễ hơn nhiều so với xử lý cả khu chuồng sau một tuần.
- Tẩy giun mỗi ba tháng, ghi lại ngày làm để không bỏ sót.
- Sát trùng chuồng và thay chất lót định kỳ mỗi tháng.
- Cách ly gà mới ít nhất mười ngày trước khi nhập khu chung.
- Tách riêng ngay khi thấy gà xù lông, bỏ ăn hoặc chảy nước mũi.
Sức khoẻ gà chiến là kết quả của những việc nhỏ làm đều mỗi ngày, không phải của một đợt bổ sung trước trận. Lịch đấu và các cửa cược nằm ở trang w88 , còn phần bài tập cụ thể được nói chi tiết trong bài về thể lực.